Page loading... Please wait.
3|2|184 - अर्तिलूधूसूखनसहचर इत्रः
॥ तस्मै पाणिनये नमः ॥
3|2|184
SK 3165
अर्तिलूधूसूखनसहचर इत्रः   🔊
सूत्रच्छेदः
अर्ति-लू-धू-सू-खन-सह-चरः (पञ्चम्येकवचनम्) , इत्रः (प्रथमैकवचनम्)
अनुवृत्तिः
-
अधिकारः
प्रत्ययः  3|1|1 परश्च  3|1|2 आद्युदात्तश्च  3|1|3 धातोः  3|1|91 वर्तमाने  3|2|123
सम्पूर्णसूत्रम्
Will be updated soon
सूत्रार्थः
Will be updated soon.
One-line meaning in English
Will be updated soon.
काशिकावृत्तिः
ऋ गत्रौ, लूञ् छेदने, धू विधूनने, षू प्रेरणे, खनु अवदारने, षह मर्षणे, चर गतिभक्षणयोः, एतेभ्यो धातुभ्यः करणे कारके इत्रः पत्ययो भवति। अरित्रम्। अवित्रम्। धवित्रम्। सवित्रम्। खनित्रम्। सहित्रम्। चरित्रम्।
`धू विधूनने` (धातुपाठः-1398), `षू प्रेरणे` (1408) इत्यनयोग्र्रहणम्। `धूञ् कम्पने` (धातुपाठः-1487) ` {षूङ-धातुपाठः-} षूञ् प्राणिगर्भविमोचने` (धातुपाठः-1031) `षूङ प्राणिप्रसवे` (धातुपाठः-1132) इत्येतेषां `निरनुबन्धकग्रहणे न सानुबन्धकस्य` (व्या।प।53) इति परिभाषया ग्रहणं न भवति॥
अर्तिलूधूसूखनसहचर इत्रः॥ इकारोपदेशः ठ्तितुत्रऽ इति ठेकाचःऽ इति च यथायोगमिट्प्रतिषेधो मा भूदिति। स्वरार्थश्च, इटि हि सत्यागमानुदातत्वं स्यात्, इका तु प्रत्ययाद्यौदातद्तत्वम्॥
सिद्धान्तकौमुदी
अरित्रम् । लवित्रम् । धवित्रम् । सवित्रम् । खनित्रम् । सहित्रम् । चरित्रम् ॥
अर्तिलूधूसूखनसहचर इत्रः - अर्तिलूधू । अर्ति, लू, धू, सू , खन, सह , चर एषां सप्तानां द्वन्द्वात्पञ्चमी ।
अर्तिलूधूसूखनसहचर इत्रः - अर्तिलूधूसू । धू विधूनने इति कुटादिरेव गृह्रते, निरनुबन्धकत्वात् । अत एवगाङ्कुटे॑ति ङित्त्वाद्गुणनिषेधे उवङ् । तदाह — धुवित्रमिति ।
लघुसिद्धान्तकौमुदी
-
महाभाष्यम्
Text Unavailable. Please use feedback link below to provide the text if you have.